سقوط تاریخی صدور پروانه‌های ساختمانی و جهش قیمت مسکن

به گزارش پایگاه خبری تیترنیوز،   بازار مسکن ایران زمستان ۱۴۰۳ را با افت ۲۳ درصدی صدور پروانه‌های ساختمانی سپری کرد و این در حالی بود که کل سال ۱۴۰۳ نیز با تنها ۱۴۱ هزار پروانه، کم‌رمق‌ترین تصویر از ساخت‌وساز در سال‌های اخیر را ثبت کرده است.

به گزارش اقتصاد ۲۴ و بر اساس تازه‌ترین اطلاعات منتشر شده از سوی مرکز آمار ایران، تعداد پروانه‌های ساختمانی صادرشده توسط شهرداری‌های کشور در فصل زمستان سال گذشته، ۴۰ هزار فقره به ثبت رسیده است.

همچنین تعداد پروانه‌های ساختمانی نسبت به فصل مشابه سال قبل با ۲۳ درصد کاهش همراه بوده است. کاهش ۲۳ درصدی تعداد پروانه‌های ساختمانی حاکی از آن است که ساخت و ساز مسکن در کشور با روند نزولی همراه شده است. از سوی دیگر در تهران نیز سقوط ۵۰ تا ۶۰ درصدی پروانه‌ها در زمستان ۱۴۰۲ و کاهش ۲۸.۴ درصدی صدور پروانه در بهار ۱۴۰۳ زنگ خطری برای کمبود عرضه در سال‌های پیش‌رو به صدا درآورده است؛ خطری که می‌تواند به بازگشت جهش قیمت مسکن و فشار مضاعف بر اقتصاد خانوار‌ها و مستأجران منجر شود.

چنان که کاهش صدور مجوز‌های ساخت و ساز مسکن در سال‌های اخیر، به ویژه در سال ۱۴۰۳، به یک نگرانی جدی تبدیل شده است. این کاهش، که به طور میانگین حدود ۲۳ درصد برآورد شده، می‌تواند ناشی از عوامل مختلفی از جمله رکود بازار مسکن، افزایش قیمت مصالح ساختمانی، و عدم اطمینان سرمایه‌گذاران به بازدهی این بخش باشد.

ریزش آمار؛ از اوج ۱۳۹۹ تا سقوط ۱۴۰۳

مرکز آمار ایران در تازه‌ترین گزارش خود اعلام کرده که در زمستان ۱۴۰۳ تنها ۴۰ هزار و ۲۴۴ فقره پروانه ساختمانی در کل کشور صادر شده؛ رقمی که در زمستان ۱۴۰۲، ۵۲ هزار و ۶۶۶ فقره بود. این یعنی در یک سال، تعداد پروانه‌ها ۲۳ درصد کاهش یافته است؛ کاهشی معادل ۱۱ هزار پروانه در یک فصل.

این افت تنها محدود به زمستان نیست؛ در مجموع کل سال ۱۴۰۳ نیز تعداد پروانه‌های صادرشده به ۱۴۱ هزار فقره رسید. مقایسه با سال‌های قبل نشان می‌دهد روند ساخت‌وساز در ایران در سراشیبی خطرناک قرار دارد. اما در مقابل این روند نقطه اوج صدور پروانه در سال ۱۳۹۹ ثبت شد، زمانی که بیش از ۱۸۷ هزار پروانه ساختمانی صادر شد. پس از آن دوره پسا برجامی، اما هیچ‌گاه حجم صدور پروانه به آن سطح بازنگشت.

تهران؛ سقوطی عمیق‌تر از میانگین کشور

در همین حال پایتخت ایران بیش از سایر شهر‌ها با بحران کاهش ساخت‌وساز مواجه است. داده‌های مرکز آمار نشان می‌دهد در فاصله بهار ۱۴۰۲ تا بهار ۱۴۰۳، تعداد پروانه‌های ساختمانی در تهران از ۱۵ هزار و ۸۰۷ به ۱۲ هزار و ۳۱۱ فقره کاهش یافت؛ یعنی ۲۸.۴ درصد افت تنها در یک سال.

اما این همه ماجرا نیست. در زمستان ۱۴۰۲، تهران با یکی از بی‌سابقه‌ترین سقوط‌ها روبه‌رو شد و تنها ۸۱۷ پروانه احداث ساختمان صادر شد؛ این یعنی ۵۹.۵ درصد کمتر از پاییز و ۵۵.۳ درصد کمتر از زمستان سال قبل.

هم چنین تعداد واحد‌های مسکونی پیش‌بینی‌شده در این پروانه‌ها ۶۶۰۶ واحد بود؛ ۵۴.۷ درصد کمتر از فصل قبل و ۵۰.۷ درصد کمتر از زمستان ۱۴۰۱. از سوی دیگر مجموع مساحت زیربنا در پروانه‌های صادرشده نیز ۱.۴۴۳ میلیون مترمربع بود که نسبت به پاییز ۴۴.۲ درصد و نسبت به زمستان سال قبل ۳۸.۹ درصد کاهش نشان داد.
این اعداد به معنای توقف جدی پروژه‌های جدید در پایتخت است؛ توقفی که مستقیماً به کمبود عرضه و تشدید فشار قیمتی در بازار مسکن تهران منجر خواهد شد.